Ποιοι μπορούν να συμμετάσχουν σε μια ΚοινΣΕπ και με ποιους όρους: Ο πλήρης οδηγός συμμετοχής, δικαιωμάτων, περιορισμών και ευκαιριών για τους πολίτες της Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας


Η ιστοσελίδα koinsep.org αποτελεί μια πλατφόρμα ενημέρωσης και υποστήριξης για Κοινωνικές Συνεταιριστικές Επιχειρήσεις (ΚοινΣΕπ) και φορείς της Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας στην Ελλάδα. Παρέχει πληροφορίες για την ίδρυση και διαχείριση ΚοινΣΕπ, όπως οδηγούς, νέα για επιδοτήσεις, νομικές και φορολογικές συμβουλές, καθώς και επικαιροποιημένα θέματα για τη λειτουργία τους. Απευθύνεται σε επαγγελματίες και πολίτες που επιθυμούν να συμβάλλουν στην κοινωνική οικονομία, ενισχύοντας την τοπική ανάπτυξη και τις κοινωνικές δράσεις και λειτουργει μέχρι σήμερα ανελλιπώς από το 2012


Εάν αποφασίσετε την δημιουργία της δικής σας ΚοινΣΕπ και έχετε μια καλή ιδέα που πληροί τα κριτήρια του νόμου 4430/2016 ελάτε σε επαφή μαζί μας από εδώ για να σας βοηθήσουμε με την 12χρονη εμπειρία μας στον τομέα της Κοινωνικής Οικονομίας και στην Δημιουργία άνω των 730 Επιτυχημένων ΚοινΣΕπ


Η Κοινωνική Συνεταιριστική Επιχείρηση – γνωστή ως ΚοινΣΕπ – δεν είναι απλώς μια μορφή εταιρείας, αλλά μια καινοτόμος μορφή συλλογικής δράσης, που συνδυάζει την επιχειρηματικότητα με την κοινωνική αλληλεγγύη.

Πρόκειται για έναν θεσμό που θέτει τον άνθρωπο στο επίκεντρο της οικονομίας και όχι το κέρδος. Μια ΚοινΣΕπ ιδρύεται από πολίτες που επιλέγουν να ενώσουν τις δυνάμεις τους για να δημιουργήσουν δουλειές, υπηρεσίες και προϊόντα με κοινωνικό αντίκτυπο, στηριγμένα στις αξίες της συνεργασίας, της ισότητας και της βιωσιμότητας.

Όμως ένα από τα πρώτα και πιο συχνά ερωτήματα είναι: ποιοι μπορούν να συμμετάσχουν;
Η απάντηση είναι πολυεπίπεδη, γιατί αφορά όχι μόνο νομικές προϋποθέσεις, αλλά και αξίες, ευθύνες και δικαιώματα.

Ο Νόμος 4430/2016, που αποτελεί τη ραχοκοκαλιά της Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας στην Ελλάδα, καθορίζει με ακρίβεια τους όρους συμμετοχής, τη σύνθεση, τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των μελών.

Η συμμετοχή σε μια ΚοινΣΕπ είναι ένα βήμα προς μια νέα οικονομία – την οικονομία του “μαζί”. Δεν πρόκειται για επενδυτές αλλά για συνδημιουργούς· ανθρώπους που επιλέγουν τη συνεργασία αντί του ανταγωνισμού και τη συλλογική επιτυχία αντί του ατομικού πλουτισμού.

1. Ποιοι μπορούν να είναι μέλη μιας ΚοινΣΕπ

Η συμμετοχή είναι ανοιχτή σε όλους, χωρίς αποκλεισμούς. Τα μέλη μπορούν να είναι:

  • Φυσικά πρόσωπα άνω των 18 ετών που διαθέτουν ικανότητα δικαιοπραξίας.
  • Νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου (π.χ. εταιρείες, σωματεία, οργανισμοί, ΜΚΟ), με ανώτατο ποσοστό συμμετοχής το 1/3 του συνόλου των μελών.
  • Άτομα από ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, ιδίως σε ΚοινΣΕπ Ένταξης, όπως:
    • Άτομα με αναπηρία (ΑμεΑ)
    • Μακροχρόνια άνεργοι
    • Ρομά
    • Πρώην εξαρτημένα άτομα
    • Αποφυλακισμένοι
    • Μετανάστες και πρόσφυγες
    • Θύματα έμφυλης ή ενδοοικογενειακής βίας
    • Μονογονεϊκές οικογένειες

Η ΚοινΣΕπ λειτουργεί ως κοινωνικός καθρέφτης: ενώνει πολίτες διαφορετικών προελεύσεων, που επιλέγουν να συνεργαστούν με στόχο τη συλλογική ωφέλεια.

2. Μορφές ΚοινΣΕπ και προϋποθέσεις σύστασης

Ο Ν.4430/2016 αναγνωρίζει τρεις τύπους ΚοινΣΕπ, με διαφορετικά όρια και στόχους:

Τύπος ΚοινΣΕπ Ελάχιστος αριθμός μελών Υποχρεωτικό ποσοστό ευάλωτων ομάδων Δικαιώματα μελών
ΚοινΣΕπ Ένταξης Ευάλωτων Ομάδων 7 μέλη Τουλάχιστον 40% από ευάλωτες ομάδες Ισότιμη ψήφος (1 μέλος = 1 ψήφος), συμμετοχή στη Γενική Συνέλευση, εκλογή στη Διοικούσα Επιτροπή
ΚοινΣΕπ Κοινωνικής Φροντίδας 5 μέλη Δεν απαιτείται ποσοστό ευάλωτων Ισότιμη συμμετοχή στη λήψη αποφάσεων, πλήρη δικαιώματα ψήφου και συμμετοχής
ΚοινΣΕπ Συλλογικού και Παραγωγικού Σκοπού 5 μέλη Δεν απαιτείται ποσοστό ευάλωτων Ίσα δικαιώματα και υποχρεώσεις όλων των μελών, συμμετοχή στη Γενική Συνέλευση

Η διαφορά τους δεν είναι μόνο αριθμητική αλλά και φιλοσοφική:

  • Η ΚοινΣΕπ Ένταξης στοχεύει στην εργασιακή ενσωμάτωση ευάλωτων ομάδων.
  • Η ΚοινΣΕπ Κοινωνικής Φροντίδας καλύπτει κοινωνικές ανάγκες (φροντίδα ηλικιωμένων, παιδιών, ΑμεΑ).
  • Η ΚοινΣΕπ Συλλογικού Σκοπού δραστηριοποιείται σε τοπικές παραγωγικές και περιβαλλοντικές δράσεις.

3. Δικαιώματα και υποχρεώσεις μελών

Η συμμετοχή σε μια ΚοινΣΕπ συνοδεύεται από δικαιώματα και υποχρεώσεις που εξασφαλίζουν τη δημοκρατική της λειτουργία.

Δικαιώματα μελών

  • Μία ψήφος ανά μέλος (ανεξάρτητα από τις συνεταιριστικές μερίδες).
  • Συμμετοχή στη Γενική Συνέλευση, το ανώτατο όργανο λήψης αποφάσεων.
  • Εκλογή και εκλέγεσθαι στη Διοικούσα Επιτροπή.
  • Ενημέρωση για κάθε οικονομική ή διοικητική πράξη.
  • Συμμετοχή στα κέρδη, σύμφωνα με το άρθρο 21 Ν.4430/2016:
    • 5% αποθεματικό,
    • έως 30% στα μέλη ως κίνητρο εργασίας,
    • τουλάχιστον 65% επανεπένδυση στην επιχείρηση ή στις κοινωνικές δράσεις της.

Υποχρεώσεις μελών

  • Καταβολή συνεταιριστικής μερίδας (μία υποχρεωτική και έως τέσσερις προαιρετικές).
  • Συμμετοχή ενεργή στις συνελεύσεις, στις δράσεις και στην επίτευξη των σκοπών.
  • Σεβασμός των αρχών της Κοινωνικής Οικονομίας: ισότητα, διαφάνεια, αλληλοβοήθεια.
  • Συνεργασία και συνεισφορά στην καθημερινή λειτουργία και στην κοινωνική αποστολή.

4. Περιορισμοί και ασυμβίβαστα συμμετοχής

Για να διασφαλιστεί ο κοινωνικός χαρακτήρας και η ακεραιότητα των ΚοινΣΕπ, τίθενται ορισμένα όρια και περιορισμοί:

  • Κανένα μέλος δεν διαθέτει περισσότερο από μία ψήφο, ανεξάρτητα από το κεφάλαιο.
  • Νομικά πρόσωπα δεν μπορούν να αποτελούν την πλειοψηφία των μελών.
  • Δημόσιοι φορείς ή ΟΤΑ μπορούν να συμμετέχουν μόνο υποστηρικτικά.
  • Αποκλείονται άτομα που έχουν καταδικαστεί για οικονομικά ή διαχειριστικά εγκλήματα.
  • Οι μερίδες είναι αμεταβίβαστες χωρίς απόφαση της Γενικής Συνέλευσης.

Οι κανόνες αυτοί εξασφαλίζουν ότι η ΚοινΣΕπ παραμένει συλλογική, διαφανής και ανεξάρτητη, χωρίς να μετατρέπεται σε εταιρικό υποκατάστατο.

5. Ευκαιρίες που προσφέρει η συμμετοχή

Η συμμετοχή σε μια ΚοινΣΕπ αποτελεί πύλη εισόδου στην Κοινωνική και Αλληλέγγυα Οικονομία, προσφέροντας:

  • Θέσεις εργασίας για μέλη και ευάλωτες ομάδες.
  • Πρόσβαση σε προγράμματα ΕΣΠΑ και ΕΚΤ+, περιφερειακές ενισχύσεις και δράσεις βιώσιμης ανάπτυξης.
  • Επαγγελματική ενδυνάμωση μέσα από συλλογικά εγχειρήματα.
  • Δυνατότητα συνεργασιών με Δήμους, Περιφέρειες και άλλες ΚοινΣΕπ.
  • Αναγνώριση κοινωνικού έργου και δημιουργία θετικού αποτυπώματος στην κοινότητα.
  • Ευελιξία στη λειτουργία, με συνδυασμό κοινωνικής δράσης και επιχειρηματικότητας.

6. Οργανωτική Δομή μιας ΚοινΣΕπ

Η οργανωτική δομή κάθε ΚοινΣΕπ βασίζεται στις αρχές της δημοκρατίας και συμμετοχής όλων.
Παρακάτω παρουσιάζεται σχηματικά η τυπική δομή:

Ανάλυση ρόλων:

  • Η Γενική Συνέλευση είναι το ανώτατο όργανο, όπου κάθε μέλος έχει μία ψήφο. Αποφασίζει για όλα τα στρατηγικά θέματα (καταστατικό, ισολογισμό, εκλογές, στρατηγική).
  • Η Διοικούσα Επιτροπή είναι το εκτελεστικό όργανο που υλοποιεί τις αποφάσεις της Γ.Σ. και διαχειρίζεται την καθημερινή λειτουργία.
  • Τα μέλη συμμετέχουν ενεργά, προτείνουν ιδέες, στηρίζουν τις δράσεις και αποτελούν την κοινωνική βάση.
  • Οι εργαζόμενοι (είτε μέλη είτε μη) αποτελούν την επιχειρησιακή δύναμη που υλοποιεί τους στόχους της επιχείρησης.

Η διαφάνεια, η οριζόντια λήψη αποφάσεων και η συμμετοχικότητα είναι θεμελιώδη στοιχεία αυτής της δομής.

Η ΚοινΣΕπ δεν είναι μια τυπική επιχείρηση. Είναι ένα εργαστήρι συνεργασίας και κοινωνικής αλλαγής.
Κάθε πολίτης, ανεξάρτητα από το υπόβαθρό του, μπορεί να γίνει μέλος μιας ΚοινΣΕπ και να συμβάλει σε ένα συλλογικό έργο με οικονομικό, κοινωνικό και περιβαλλοντικό αποτύπωμα.

Η συμμετοχή σημαίνει ισότητα, διαφάνεια, κοινό όραμα και κοινωνική ευθύνη.

Στις ΚοινΣΕπ, ο άνθρωπος δεν είναι απλώς εργαζόμενος ή επιχειρηματίας· είναι συνιδιοκτήτης και συνδιαμορφωτής του μέλλοντος.

Έτσι, η απάντηση στο ερώτημα «ποιοι μπορούν να συμμετάσχουν» είναι απλή αλλά βαθιά:

Όλοι όσοι πιστεύουν στην κοινωνική πρόοδο μέσα από τη συνεργασία.

Αυτή είναι η ουσία της Κοινωνικής Οικονομίας: μια οικονομία της αξιοπρέπειας, όπου η επιτυχία μετριέται όχι μόνο με κέρδη, αλλά με ανθρώπους που κερδίζουν ξανά τη θέση τους στην κοινωνία.


Discover more from ΔΙΚΤΥΟ ΚοινΣΕπ

Subscribe to get the latest posts sent to your email.